Негізгі заң

Мемлекет Конституциясы
Альпі Эдельвейс Конфедерациясы

Қабылданған 17 тамыз 2026, 17:40 МСК бойынша

Біз, хаос пен революциядан туған мемлекеттің — Эдельвейс Конфедерациясының азаматтары, теңқұқықтылықты, әділдікті, тұрақтылықты және өзара көмекті бекіте отырып, осы Конституцияны қабылдаймыз.

1-тарау. Мемлекеттік құрылыстың негізі

  1. 1-бап. Эдельвейс Альпі Конфедерациясы (бұдан әрі — ЭАК) — егемен мемлекет. Оның ішкі істерін сырттан ешкім шешпейді.

    ЭАК егемендігі ол өмір сүріп отырған CMCraft серверінің ережелері шегінде қолданылады: бұл ережелер оның заңдарынан жоғары тұрады, ал мұны тану оның дербестігін кемітпейді.

  2. 2-бап. Конфедерациядағы биліктің көзі — оның халқы, ЭАК азаматтары.

    Халық билікті тікелей — осы Конституция шығарған мәселелер бойынша дауыс беру арқылы, — сондай-ақ сайланатын органдар: Конфедерация Кеңесі, Кеңес Сақшысы және Халық Дауысы арқылы жүзеге асырады.

  3. 3-бап. Мемлекеттің аумағына оған бекітілген барлық жерлер мен нысандар кіреді: қалалар, фермалар, сауда орындары, елшіліктер, сондай-ақ Конфедерация субъектілерінің аумақтары.
  4. 4-бап. Конфедерация субъектісі — ЭАК құрамына кірген және өзінің ішкі тәртібі мен билігін сақтап қалған ойыншылардың дербес бірлестігі.

    Субъект құрамға Кеңеспен жасалған, Сақшы бекіткен шарт бойынша кіреді және Кеңеске хабарлай отырып, өз шешімімен шығуға құқылы. Субъектінің азаматтары ЭАК азаматтары болып табылады.

  5. 5-бап. ЭАК — басқарудың республикалық нысанындағы демократиялық, конфедеративтік, құқықтық мемлекет.

2-тарау. Азаматтық

  1. 6-бап. Кіру туралы өтініш берген және өтінішін Конфедерация Кеңесі қабылдаған адам ЭАК азаматы болады.
  2. 7-бап. ЭАК азаматы сервердің басқа мемлекетінің азаматтығында бола алмайды.

    Ерекшелік — ЭАК одақта немесе достық шартта тұрған мемлекеттер: шартта өзгеше айтылмаса, олармен қос азаматтыққа жол беріледі.

  3. 8-бап. Азаматтық мынадай жағдайларда тоқтатылады:
    • азаматтың өз еркімен — оның Конфедерацияның Discord-серверінен ерікті түрде шыққан сәтінен бастап;
    • мемлекетпен байланысы үзілгенде — егер азамат ай сайынғы халық санағында қатысуын растамаса;
    • Discord-серверден қуылғанда — қуылған сәттен бастап;
    • 7-тарауда белгіленген тәртіппен қабылданған шешім бойынша.

    Азаматтың Discord-серверден өз еркінен тыс — қателікпен, Discord-тың өз әрекетімен немесе өзге жолмен — жойылуы, егер ол жеті тәулік ішінде қайтып келсе, азаматтықты тоқтатпайды.

    Азаматтықтың тоқтатылуы бұрын алынған марапаттар мен атақтардың күшін жоймайды: олар сақталады және азаматтық қалпына келтірілгенде қайтарылады.

  4. 9-бап. Мемлекет өміріне уақытша қатыспайтын азамат резервке ауыстырылуы мүмкін. Резервтегі азамат лауазым атқару және дауыс беруге қатысу құқығынан басқа барлық құқықтарын сақтайды.

    Резервтен азамат Кеңеске өтініш жасап, кез келген уақытта шығады. Кеңес қайтаруға бас тартуға құқылы емес.

3-тарау. Азаматтардың құқықтары мен міндеттері

  1. 10-бап. ЭАК-тың әрбір азаматының мыналарға құқығы бар:
    • мемлекеттің өміріне және дауыс беруге қатысуға;
    • мемлекеттің мүмкіндігі шегінде одан көмек алуға;
    • жеке меншікке ие болуға;
    • мемлекет қазынасына ерікті түрде салым салуға;
    • айып тағылған кезде қорғалуға және әділ талқылауға.
  2. 11-бап. ЭАК-тың әрбір азаматы:
    • CMC ережелерін және ЭАК Конституциясын сақтауға;
    • Конфедерацияны және оның конституциялық құрылысын қорғауға;
    • ойын ішіндегі дауларды ең алдымен тикеттерсіз және сервердің ойын әкімшілерінің қатысуынсыз шешуге міндетті.
  3. 12-бап. Конфедерацияны қорғау міндеті ұрыс қимылдарына қатысуға мәжбүрлеуді білдірмейді. Соғысқа қатысудан бас тарту бұзушылық болып табылмайды және жазаға әкеп соқпайды.

4-тарау. Билік органдары және лауазымдар

  1. 13-бап. Конфедерацияның билік органдары: Кеңес Сақшысы, Конфедерация Кеңесі және Халық Дауысы. Сот төрелігі 7-тарауда белгіленген тәртіппен жүзеге асырылады.
  2. 14-бап. Кеңес Сақшысы. Кеңестің жоғарғы басшысы. Даму бағытын айқындайды, түйінді шешімдер қабылдайды және олар үшін толық жауаптылықта болады.

    Сақшыны Кеңес кеңесшілер қатарынан бір ай мерзімге сайлайды. Өз кандидатурасын кез келген кеңесші ұсына алады. Қатарынан сайлану мерзімінің саны шектелмейді.

    Сақшының өкілеттігі мерзімінен бұрын тоқтатылады: оның өтініші бойынша; Кеңестің үштен екісінің шешімімен; азаматтардың 20-бапта белгіленген тәртіппен қабылдаған шешімімен.

  3. 15-бап. Конфедерация Кеңесі. Биліктің дауысы және тәртіптің тірегі. Конфедерацияның ішкі өмірін үйлестіреді, заңдар қабылдайды және бәрінің тиісінше жұмыс істеуін қадағалайды.

    Кеңес азаматтар үш ай мерзімге сайлайтын кемінде үш кеңесшіден тұрады. Жаңа құрамның сайлауын Кеңес өкілеттік мерзімі аяқталғанға дейін кемінде жеті күн бұрын жариялайды.

    Кеңесшінің өкілеттігі оның өтініші бойынша, азаматтығынан айырылған кезде немесе азаматтардың 20-бапта белгіленген тәртіппен қабылдаған шешімімен тоқтатылады.

  4. 16-бап. Конфедерацияның лауазымдары. Кеңес мынадай лауазымдарға тағайындайды және олардан босатады:
    • **Юстициар** — заң күзетшісі. Бұзушылықтарды 7-тарауда белгіленген тәртіппен қарайды.
    • **Қазынашы** — экономикаға жауап береді. Ресурстарды есепке алады, сауданы бақылайды және қазынаның босап қалмауын қадағалайды.
    • **Дипломат** — Конфедерацияны сыртқы алаңда білдіреді. Келіссөздер жүргізеді және одақтар құрады.
    • **Күзетші** — әскери рөл. Қақтығыс болған жағдайда аумақ пен азаматтарды қорғайды.
    • **Мұрағатшы** — Конфедерацияның тарихын сақтайды. Ештеңе ұмытылмауы үшін оқиғаларды, заңдарды және Кеңестің шешімдерін тіркейді.

    Лауазым бос тұруы мүмкін. Лауазым иеленбеген уақытта оның міндеттерін Кеңес атқарады.

  5. 17-бап. Азамат — лауазым емес, мәртебе. Барлық құқықтары мен міндеттері бар Конфедерацияның толық құқылы мүшесі.

5-тарау. Халық Дауысы

  1. 18-бап. Халық Дауысы — азаматтардың атынан сөйлейтін тәуелсіз орган. Ол Кеңеске бағынбайды, Кеңес оны тарата, тағайындай немесе шектей алмайды.

    Халық Дауысының ісі — билікті тізгінде ұстау: билік органдарының жұмыс істеуін және өз міндеттерін атқаруын қадағалау және бұлай болмаған кезде азаматтарға үндеу білдіру. Халық Дауысы басқаруды жүзеге асырмайды және азаматтардың орнына шешім қабылдамайды.

  2. 19-бап. Халық Дауысының құрамына азаматтар үш ай мерзімге сайлайтын үштен аспайтын адам кіреді.

    Халық Дауысына сайлауды оның мүшелерінің өкілеттік мерзімі аяқталғанға дейін кемінде жеті күн бұрын ол өзі жариялайды және өткізеді. Егер бұл жасалмаса не құрамда ешкім қалмаса, сайлауды Конфедерация Кеңесі жариялайды; егер Кеңес те оны жеті күн ішінде жарияламаса, сайлауды жариялауға кез келген азамат құқылы.

    Халық Дауысының негізін қалаушы оның құрамына көрсетілген саннан тыс, тұрақты және мерзімсіз кіреді. Оның өкілеттігі өз өтініші бойынша не барлық азаматтардың көпшілік дауысымен қабылданған шешім бойынша тоқтатылады.

    Халық Дауысының мүшесі бір мезгілде кеңесші немесе Сақшы бола алмайды. Кеңеске сайланған кезде оның Халық Дауысындағы өкілеттігі тоқтатылады.

  3. 20-бап. Халық Дауысы азаматтардың дауысына мыналарды шығаруға құқылы:
    • осы Конституцияны өзгертуді;
    • билік органдары мен лауазымдардың құрамы мен өкілеттігін өзгертуді;
    • Сақшының, кеңесшінің, лауазымды адамның немесе тұтастай Конфедерация Кеңесінің өкілеттігін тоқтату туралы мәселені;
    • Кеңес қабылдаған заңның күшін жоюды;
    • бұзушылық туралы іс бойынша Кеңестің шешімін.

    Резервте тұрмаған азаматтардың кемінде үштен бірі ашық талап еткен жағдайда, Халық Дауысы мәселені дауысқа шығаруға міндетті. Талап дауыс беруге арналған арнада мәлімделеді: азамат талаптың мәтіні жазылған хабарламаның астына белгі қояды не сол арнада қолдайтынын жазады. Халық Дауысы сол жерде санақты — талап мәтінін, күнін және қолдағандардың тізімін — жариялайды; осы жарияланымнан бастап талап мәлімделген болып саналады.

    Бір мезгілде шығарылуын бір ғана талап күте алады, ал азамат тек бір талапты қолдайды. Талап жүріп жатқан дауыс беру аяқталысымен шығарылады, — бірақ одан бұрын 22 және 28-баптарда көзделген мәселелер мен жарияланған сайлау жүреді. Халық Дауысы, егер дәл сол мәселені азаматтар бір айдан аз уақыт бұрын қабылдамаған болса ғана, бас тартуға құқылы және талапты қайтадан қоюға болатын күнді атауға міндетті. Бас тартудың өзге негіздері жоқ.

    Егер Халық Дауысы мәлімделген талапты үш тәулік ішінде шығармаса не оның құрамында ешкім қалмаса, дауыс беруді Конфедерация Кеңесі жариялайды; ол да бір тәулік ішінде жарияламаса — талап етуші азаматтардың кез келгені жариялауға құқылы. Осылай жарияланған дауыс берудің күші сондай; бұл Кеңеске мәселелерді өз қалауы бойынша шығару құқығын бермейді.

    Кеңес мәселенің шығарылуына кедергі келтіруге, оның күшін жоюға немесе кейінге қалдыруға құқылы емес. Кеңес шығарылған мәселе бойынша өз пікірін дауыс беру аяқталғанға дейін жария білдіруге құқылы.

  4. 21-бап. Халық Дауысы өзі шешпейді. Шешімді азаматтар дауыс беру арқылы қабылдайды.

    Дауыс беру үш тәулікке созылады. Шешім, егер ол үшін барлық азаматтардың жартысынан астам дауысы, ал Конституцияны өзгерту мәселесі бойынша — барлық азаматтардың кемінде үштен екісінің дауысы берілсе, қабылданды деп саналады.

    Шектер мәселе шығарылған күні резервте тұрмаған азаматтардың санынан есептеледі. Мәселе шығарылғаннан кейін резервке ауыстыру санаққа әсер етпейді.

  5. 22-бап. Биліктің әрекетсіздігі. Егер Сақшының өкілеттік мерзімі аяқталса, ал жаңа сайлауды Кеңес жеті күн ішінде тағайындамаса, сайлауды Халық Дауысы жариялайды. Кеңес Сақшыны жарияланған сәттен бастап бес тәулік ішінде сайлауға міндетті; егер ол мұны жасамаса, Сақшыны азаматтар кеңесшілер қатарынан 21-бапта белгіленген тәртіппен сайлайды. Бұрынғы Сақшының өкілеттігі жаңасы сайланған сәттен бастап тоқтатылады.

    Егер Кеңес кеңесшілердің сайлауын 15-бапта белгіленген мерзімде жарияламаса, мәселелерді шешу үшін екі аптадан астам жиналмаса немесе азаматтар қабылдаған шешімді орындамаса, Халық Дауысы азаматтардың дауысына тұтастай Кеңестің өкілеттігін тоқтату және жаңа сайлау туралы мәселені шығарады.

    Жаңа құрам сайланғанға дейін Кеңес тек ағымдағы міндеттерді атқарады және заң қабылдауға, лауазымдарға тағайындауға және олардан босатуға құқылы емес.

  6. 23-бап. Халық Дауысының шектеулері:
    • бір мезгілде ол шығарған бір ғана дауыс беру жүре алады;
    • азаматтар қабылдамаған мәселе бір айдан ерте қайта шығарылуы мүмкін емес;
    • Халық Дауысының өзінің өкілеттігін, құрамын немесе сайлану тәртібін өзгерту азаматтардың дауысына жалпы негізде шығарылады және оны оның өз мүшелері бастамалай алмайды.

6-тарау. Заң шығару

  1. 24-бап. Конфедерацияның заңдарын Конфедерация Кеңесі қабылдайды.

    Заң, егер ол үшін Кеңес дауыстарының кемінде үштен екісі берілсе, қабылданды деп саналады. Дауыстар тең болған кезде Сақшының дауысы шешеді.

    Соңғы сөз азаматтарда қалады: Кеңес қабылдаған кез келген заңды Халық Дауысы 20-бапта белгіленген тәртіппен азаматтардың дауысына шығара алады. Егер оның күшін жою үшін 21-бап талап ететін мөлшерде дауыс берілсе, заң дауыс берудің қорытындысы жарияланған сәттен бастап күшін жояды; Кеңес оны бір айдан ерте қайта қабылдауға құқылы емес. Заң бойынша оның күші жойылғанға дейін қабылданған шешімдер өз күшін сақтайды.

  2. 25-бап. Осы Конституция тек азаматтардың 21-бапта белгіленген тәртіппен дауыс беруі арқылы ғана өзгертіледі.

    Конституцияға өзгерісті дауысқа шығаруға Халық Дауысы, сондай-ақ Конфедерация Кеңесі дауыстардың үштен екісінің шешімімен құқылы. Өзге жолмен Конституция өзгертілмейді.

  3. 26-бап. Заңдар мен Конституцияға өзгерістер заңдарға арналған Discord арнасында жарияланады және, егер заңның өзінде неғұрлым кеш мерзім көрсетілмесе, жарияланған сәттен бастап күшіне енеді.

    Жарияланбаған заң қолданылмайды.

7-тарау. Сот төрелігі

  1. 27-бап. 11-бапта белгіленген азаматтың міндеттерін орындамау, сондай-ақ заңмен бұзушылық деп танылған өзге де әрекеттер бұзушылық болып табылады.
  2. 28-бап. Бұзушылықтарды Юстициар қарайды. Юстициардың шешіміне Конфедерация Кеңесіне шағым жасалуы мүмкін, оның шешімі түпкілікті.

    Егер Юстициар лауазымы иеленбеген болса, бұзушылықтарды Кеңес қарайды; бұл жағдайда айыпталушы шешімге азаматтарға шағым жасауға құқылы — ол Халық Дауысына жүгінеді, ал ол мәселені 21-бапта белгіленген тәртіппен дауысқа шығарады.

  3. 29-бап. Айыпталушы өзіне не үшін айып тағылып отырғанын білуге және шешім қабылданғанға дейін сөз сөйлеуге құқылы. Айыпталушыға сөз берілмеген талқылау жарамсыз.
  4. 30-бап. Ықпал ету шаралары:
    • ескерту;
    • сөзден уақытша айыру;
    • арналар мен аумақтарға қолжетімділікті уақытша шектеу;
    • азаматтықтан айыру;
    • Конфедерацияның Discord-серверінен қуу.

    Азаматтықтан айыру және қуу тек Кеңестің шешімі бойынша қолданылады.

  5. 31-бап. Талқылау уақытына азамат күдікті деп жариялануы мүмкін. Күдікті жалпы қонақ арнасына жазу және өтініш беру құқығын сақтайды. Күдік іс бойынша шешіммен тоқтатылады.

8-тарау. Армия және соғыс уақыты

  1. 32-бап. Бізге соғыс жарияланған немесе соғысқа дайындық басталған сәттен бастап Конфедерацияға қабылдау тоқтатылады.

    Жалдамалылар, одақтас мемлекеттердің азаматтары және Кеңеске бұрыннан таныс әрі онда күмән тудырмайтын адамдар ерекшелік болып табылады. Әрбір осындай жағдай бойынша шешімді Кеңес қабылдайды.

  2. 33-бап. Әскери лауазымдарға Конфедерация Кеңесі тағайындайды.
  3. 34-бап. Соғыс уақытында ұрыс құрамаларын құру және оларға басшылық ету Конфедерация Кеңесіне жүктеледі.
  4. 35-бап. Ұрыс құрамаларын жабдықтауды Конфедерация Кеңесі мен Қазынашы, сондай-ақ азаматтардың ерікті қайырымдылығы қамтамасыз етеді.

9-тарау. Қорытынды ережелер

  1. 36-бап. Осы Конституцияға өзгерістер азаматтар оларды 21-бапта белгіленген тәртіппен қабылдағаннан кейін заңдарға арналған арнада жарияланған сәттен бастап күшіне енеді.

    Осы редакция кейінге қалдырылмайтын ретінде қолданысқа енгізіледі және жарияланған сәттен бастап күшіне енеді.

  2. 37-бап. Осы Конституция күшіне енген соң бұрынғы редакция күшін жояды. Бұрынғы редакция бойынша қабылданған шешімдер өз күшін сақтайды.
  3. 38-бап. Осы Конституциямен реттелмегеннің бәрін тиісті заң қабылданғанға дейін Конфедерация Кеңесі шешеді.

Құжатты жүктеу Бұрынғы редакция